मेंढपाळाचा मुलगा झाला IPS अधिकारी – संघर्ष ऐकून येतील डोळ्यात अश्रु

मंगळवारी जाहीर झालेल्या केंद्रीय लोकसेवा आयोगाच्या (यूपीएससी) निकालात बिरदेवने 551 वा रँक मिळवला आणि IPS अधिकारी होण्याचं आपलं स्वप्न पूर्ण केलं. ही बातमी समजताच त्याच्या कुटुंबीयांनी आणि गावकऱ्यांनी माळरानावरच त्याचा सत्कार केला. त्याला पिवळा फेटा बांधला, खांद्यावर घोंगडी घातली, कपाळावर भंडारा लावला आणि हार घालून त्याचा जल्लोष साजरा केला. सोशल मीडियापासून ते स्थानिक वृत्तपत्रांपर्यंत सगळीकडे एकच बातमी पसरली – कोल्हापूरच्या मेंढपाळाचा मुलगा आयपीएस अधिकारी झाला! बिरदेवच्या या यशाची कहाणी खूप प्रेरणादायी आहे. त्याने हे यश मिळवण्यासाठी खूप कष्ट केले, अनेक अडचणींवर मात केली आणि अखेर आपलं स्वप्न साकार केलं. चला, जाणून घेऊया बिरदेवच्या या संघर्षमयी आणि यशस्वी प्रवासाची कहाणी.

बिरदेवचं बालपण – डोंगरदऱ्यांमधला मेंढपाळाचा मुलगा

बिरदेव सिद्धप्पा डोणे याचा जन्म कोल्हापूर जिल्ह्यातील कागल तालुक्यातल्या यमगे या छोट्याशा गावात एका धनगर कुटुंबात झाला. त्याचे वडील सिद्धप्पा डोणे यांना लहानपणी आर्मीत जायची इच्छा होती, पण त्यांचं हे स्वप्न पूर्ण होऊ शकलं नाही. त्यामुळे त्यांनी आपल्या कुटुंबाचा पारंपरिक मेंढपाळाचा व्यवसाय स्वीकारला.

हे वाचल का ? – २०५० पर्यंत अर्ध्या जगाला लागणार चष्मा? कारण ऐकून बसेल धक्का !

मेंढ्या चरण्यासाठी डोणे कुटुंबाला एका गावातून दुसऱ्या गावात फिरावं लागायचं. त्यामुळे बिरदेवचं बालपण डोंगरदऱ्यांमध्ये आणि माळरानांवर फिरताना गेलं. या सगळ्या परिस्थितीतही बिरदेव लहानपणापासूनच अभ्यासात हुशार होता. गावच्या जिल्हा परिषदेच्या शाळेत तो शिकायचा, आणि नेहमीच पहिला किंवा दुसरा क्रमांक मिळवायचा. पण पाचव्या इयत्तेत असताना नवोदय परीक्षेत त्याचं सिलेक्शन झालं नाही. हा त्याच्यासाठी मोठा धक्का होता. त्यावेळी तो ढसाढसा रडला, आणि या अपयशाची सल त्याच्या मनात कायम राहिली. त्याने ठरवलं की, आपण काहीतरी मोठं करायचं, आपलं आणि आपल्या कुटुंबाचं नाव उज्ज्वल करायचं.

अपयशाला प्रेरणा बनवत अभ्यासाची सुरुवात

पाचव्या वर्गात नवोदय परीक्षेत अपयश आल्यानंतर बिरदेवने आपला अभ्यासाचा वेग वाढवला. मेंढ्या चरायला नेताना माळरानावर तो पुस्तकं घेऊन जायचा आणि तिथेच अभ्यास करायचा. त्याच्या घरी फक्त दोन खोल्या होत्या, त्यामुळे अभ्यासासाठी शांत जागा मिळणं कठीण होतं. त्यामुळे तो शाळेच्या वरांड्यात बसून रात्री उशिरापर्यंत अभ्यास करायचा.

त्याची ही मेहनत आणि चिकाटी पाहून शाळेतील शिक्षकांना त्याच्यावर खूप विश्वास होता. एकदा शिक्षकांनी बिरदेवच्या वडिलांना बोलावून सांगितलं, “तुमचा मुलगा खूप हुशार आहे. जर त्याच्या शिक्षणाकडे नीट लक्ष दिलं, तर तो खूप मोठं काहीतरी करू शकतो.” हे ऐकून बिरदेवचे वडील सिद्धप्पा यांनीही आपल्या मुलाला शिक्षणासाठी प्रोत्साहन देण्याचा निर्णय घेतला. मेंढ्या चरण्यासाठी गावोगावी फिरताना बिरदेवच्या अभ्यासाकडे दुर्लक्ष होऊ नये, म्हणून त्यांनी मेंढ्या बिरदेवच्या मामांना दिल्या आणि यमगे गावात फक्त एक एकर शेतात शेती सुरू केली. बिरदेवचे आई-वडील शेतात रात्रंदिवस कष्ट करायचे, आणि त्यांचं हे कष्ट पाहून बिरदेवला अभ्यासाची प्रेरणा मिळायची.

दहावी आणि बारावी – बिरदेवच्या यशाची पहिली पायरी

सातव्या इयत्तेपर्यंत जिल्हा परिषदेच्या शाळेत शिकलेल्या बिरदेवने त्यानंतर यमगे येथील जय महाराष्ट्र विद्यालयात आठवीनंतरचं शिक्षण सुरू केलं. आपल्या मेहनतीच्या जोरावर त्याने दहावीला 96 टक्के मार्क मिळवले आणि मुरगुड केंद्रात पहिला क्रमांक पटकावला. या यशामुळे तो राज्याच्या शिक्षण मंत्र्यांकडून सन्मानित झाला. मंत्र्यांचं पत्र मिळाल्याचा त्याला आणि त्याच्या कुटुंबाला खूप अभिमान वाटला. हा सन्मान त्याच्या शाळेसाठीही अभिमानाची बाब होती, कारण असं काहीतरी पहिल्यांदाच घडत होतं.

पण या सत्कारानंतर त्याच्यासमोर एक मोठा प्रश्न उभा राहिला – पुढच्या शिक्षणासाठी पैसे कुठून आणायचे? सत्काराने फक्त शाल आणि श्रीफळ मिळतं, पण आर्थिक पाठबळ मिळत नाही. बिरदेव आणि त्याच्या आई-वडिलांना त्याच्या शिक्षणाचा खर्च कसा भागवायचा, हा प्रश्न सतावत होता. त्याला भीती वाटत होती की, आपलं काहीतरी मोठं करण्याचं स्वप्न फक्त स्वप्नच राहील का?

मदतीचा हात -शिक्षणासाठी आर्थिक पाठबळ

जेव्हा बिरदेव आणि त्याचं कुटुंब आर्थिक अडचणींशी झगडत होतं, तेव्हा कोल्हापूरच्या रविराई चॅरिटेबल ट्रस्टने त्याच्यासाठी मदतीचा हात पुढे केला. या संस्थेने बिरदेवला अकरावी आणि बारावीच्या दोन वर्षांसाठी दत्तक घेतलं. त्याला वर्षाला दोन जोड कपडे, पुस्तकं, वही आणि कॉलेजची फी यांचा खर्च संस्थेने उचलला.

याशिवाय, MSCB चे इंजिनियर राजेंद्र हजारे यांनीही बिरदेवला पाठिंबा दिला. त्यांनी स्वतः गॅरंटर राहून बिरदेवला शैक्षणिक कर्ज मिळवून दिलं. या मदतीमुळे बिरदेवने मुरगुडच्या शिवराज जुनियर कॉलेजमध्ये अकरावी आणि बारावीचं शिक्षण पूर्ण केलं. बारावीत त्याने 89 टक्के मार्क मिळवले, आणि CET मध्ये 162 मार्क मिळवत तो उत्तीर्ण झाला. या यशाच्या जोरावर त्याला 2016 मध्ये पुण्याच्या COEP (कॉलेज ऑफ इंजिनियरिंग, पुणे) मध्ये प्रवेश मिळाला.

हे वाचल का ? – हेलिकॉप्टर शॉटचा शोध धोनीने नाही लावला ! तर मग कोणी लावला ?

इंजिनियरिंग पासून ते यूपीएससी पर्यंत स्वप्नांचा टर्निंग पॉइंट

COEP मध्ये प्रवेश मिळाल्यानंतर बिरदेवने आपल्या मार्कांच्या जोरावर स्कॉलरशिप मिळवली, ज्यामुळे त्याच्या कॉलेजच्या फीचा खर्च निघायचा. पण हॉस्टेलचा खर्च त्याला परवडणारा नव्हता. आपल्या कुटुंबावर शिक्षणाचा आर्थिक भार पडू नये, असं त्याला वाटायचं. त्यामुळे त्याने “कमवा आणि शिका” या योजनेतून कॉलेजमध्ये काम सुरू केलं. तासाला 60 रुपये मिळायचे, आणि दिवसाला 200-300 रुपये कमवून तो आपला खर्च भागवायचा.

इंजिनियरिंग करत असताना त्याला समाधान होतं की तो शिक्षण घेतोय आणि इंजिनियर होतोय, पण त्याच्या मनात एक वेगळीच जिद्द होती. त्याला वाटायचं की, आपण काहीतरी वेगळं करायला हवं, आपलं नाव मोठं करायला हवं. पण नेमकं काय करायचं, हे त्याला कळत नव्हतं. तेव्हा त्याच्या आयुष्यात एक टर्निंग पॉइंट आला. इंजिनियरिंगच्या काळात त्याच्या कॉलेजमधील 17 विद्यार्थ्यांचं यूपीएससीत सिलेक्शन झालं. कॉलेजमध्ये त्यांचा सत्कार समारंभ झाला, आणि त्यांचं कौतुक पाहून बिरदेवने ठरवलं की, आपणही UPSC करायचं. तिथून त्याच्या स्वप्नांना एक नवी दिशा मिळाली.

यूपीएससीचा संघर्षमयी प्रवास – अपयश आणि अखेर यश

यूपीएससीसाठी अभ्यास सुरू करणं सोपं नव्हतं. बिरदेवला नोकरी करून जगातल्या सर्वात कठीण स्पर्धा परीक्षेची तयारी करायची होती. त्याने काही काळ पोस्टमन म्हणूनही नोकरी केली, पण नोकरीमुळे अभ्यासाला वेळ मिळत नव्हता. तेव्हा त्याचा भाऊ आर्मीत शिपाई म्हणून भरती झाला, आणि त्याने बिरदेवला नोकरी सोडून पूर्णवेळ अभ्यासावर लक्ष केंद्रित करायला सांगितलं.

या निर्णयामुळे बिरदेववरचं आर्थिक ओझं कमी झालं. यूपीएससीच्या तयारीसाठी त्याला दिल्लीला जायचं होतं. त्यावेळी त्याचा मित्र अक्षय सोळंने त्याला मदत केली. पुण्यातील अजित शहा यांनीही त्याला दोन लाख रुपये दिले, आणि एप्रिल 2021 मध्ये बिरदेव दिल्लीत गेला. मे 2022 मध्ये त्याने पहिल्यांदा UPSC ची परीक्षा दिली, पण प्रिलिम्समध्ये त्याला यश मिळालं नाही. तो हताश झाला, पण त्याने हार मानली नाही.

दिल्लीत राहण्याचा खर्च परवडत नसल्याने 2023 मध्ये त्याने दिल्ली सोडली आणि पुण्यात येऊन तयारी सुरू ठेवली. एप्रिल 2023 मध्ये त्याने पुन्हा यूपीएससीची प्रिलिम्स दिली, आणि यावेळी तो सिव्हिल सर्व्हिस आणि फॉरेस्ट सर्व्हिसच्या प्रिलिम्समध्ये उत्तीर्ण झाला. पण मुख्य परीक्षेची तयारी करताना त्याला डेंग्यू झाला, आणि फॉरेस्ट सर्व्हिसची मुख्य परीक्षा तो फक्त तीन मार्कांनी चुकला. हा त्याच्यासाठी मोठा धक्का होता, पण तरीही त्याने हिम्मत सोडली नाही.

2024 मध्ये त्याने पुन्हा प्रयत्न केला, आणि पोलीस सर्व्हिससाठी यूपीएससीच्या प्रिलिम्स आणि मुख्य परीक्षेत तो उत्तीर्ण झाला. जानेवारी 2025 मध्ये त्याची मुलाखत झाली, आणि अखेर 22 एप्रिल 2025 ला बिरदेवने 551 वा रँक मिळवत यूपीएससी उत्तीर्ण केली. त्याच्या या यशाने त्याच्या कुटुंबासह संपूर्ण गावाला आनंद झाला. तो कागल तालुक्यातून पहिला आयपीएस अधिकारी ठरला आहे.

एक खास किस्सा – फोन चोरी ते आयपीएस

बिरदेवच्या यशाबरोबरच त्याने एक मजेदार किस्सा सांगितला, जो सोशल मीडियावर खूप चर्चेत आहे. ज्या फोनवर त्याला आयपीएस झाल्याची बातमी समजली, तो फोन त्याचा नव्हताच, तर त्याच्या मित्राचा होता. यूपीएससीची मुलाखत झाल्यानंतर पुण्यातून त्याचा फोन चोरीला गेला होता. तो पोलीस स्टेशनला तक्रार द्यायला गेला, पण पोलिसांनी त्याची तक्रार नोंदवून घेतली नाही, आणि त्याला भावही दिला नाही.

पण आज तोच बिरदेव आयपीएस अधिकारी झाला आहे. ज्या पोलिसांनी त्याची तक्रार घेतली नाही, तेच पोलिस आता त्याला सॅल्यूट ठोकणार आहेत. हा किस्सा सांगताना बिरदेव म्हणाला, “माझ्या आयुष्याचा हा एक खास अनुभव आहे, जो मला नेहमी आठवण करून देतो की मेहनत आणि चिकाटी कधीच वाया जात नाही.”

साधेपणा आणि मातीशी नातं – बिरदेवचं यश

बिरदेवचं यश मिळाल्यानंतरही त्याचा साधेपणा कायम आहे. यूपीएससीचा निकाल लागला तेव्हा तो आपल्या मेंढ्यांसोबत माळरानावर होता. निकालाची बातमी समजताच त्याच्या कुटुंबीयांनी माळरानावरच त्याचा सत्कार केला. त्याला पिवळा फेटा बांधला, कपाळावर भंडारा लावला आणि खांद्यावर घोंगडी घातली. या सत्कारावेळी त्याच्या डोळ्यातून आनंदाश्रू वाहत होते.

तो म्हणाला, “उंची शाल आणि पगडी यापेक्षा घोंगडी, फेटा आणि भंडारा हाच एका मेंढपाळाच्या मुलाचा सगळ्यात मोठा सन्मान आहे. मला माझ्या मेंढ्यांसोबत असताना माझ्या यशाची बातमी समजली, याचा मला खूप आनंद आहे.” बिरदेवचं हे साधेपण आणि मातीशी असलेलं नातं पाहून त्याचं सर्वत्र कौतुक होत आहे. तो म्हणतो, “आपल्याला आपल्या परिस्थितीची जाणीव असावी, आणि मातीशी असलेलं नातं कायम ठेवावं.”

बिरदेवची एक प्रेरणादायी कहाणी

बिरदेव सिद्धप्पा डोणेची कहाणी खऱ्या अर्थाने प्रेरणादायी आहे. एका मेंढपाळाच्या मुलाने डोंगरदऱ्यांमधून, माळरानांवरून थेट IPS Officer होण्यापर्यंतचा हा प्रवास खूप कष्टाचा आणि संघर्षमय आहे. त्याने अनेक अडचणींवर मात केली, अपयशाला प्रेरणा बनवलं आणि अखेर आपलं स्वप्न साकार केलं.

त्याच्या या यशामुळे त्याच्या कुटुंबासह संपूर्ण गावाला अभिमान वाटत आहे. बिरदेवच्या यशाची ही कहाणी अनेकांना प्रेरणा देईल, आणि मेहनत आणि चिकाटीने कोणतंही स्वप्न साकार करता येतं, हे दाखवून देईल. बिरदेवच्या या यशाबद्दल तुम्हाला काय वाटतं? तुमच्या प्रतिक्रिया आम्हाला कमेंट करून नक्की सांगा.